Grzybica pochwy - objawy, przyczyny i leczenie

Jak rozpoznać objawy grzybicy pochwy

Grzybica pochwy, czyli kandydoza sromu i pochwy, to jedna z najczęstszych infekcji intymnych u kobiet. Odpowiadają za nią drożdżaki z rodzaju Candida, które naturalnie bytują w organizmie, ale w sprzyjających warunkach namnażają się nadmiernie. To nie jest oznaka zaniedbania higieny ani powód do wstydu. Typowy zestaw objawów jest dość charakterystyczny, choć nie zawsze jednoznaczny.

• Uporczywy świąd sromu i wejścia do pochwy, często nasilający się wieczorem.
• Pieczenie i podrażnienie, czasem nasilające się przy oddawaniu moczu lub podczas współżycia.
• Gęste, białe upławy o serowatej, grudkowatej konsystencji (przypominające twaróg lub zsiadłe mleko).
• Zaczerwienienie i obrzęk warg sromowych.
• Zwykle brak silnego, nieprzyjemnego zapachu.

Objawy bywają łagodne albo bardzo dokuczliwe. Nasilenie świądu i ilość wydzieliny nie zawsze idą w parze, dlatego o rozpoznaniu i leczeniu decyduje całościowy obraz, a nie jeden objaw.

Kiedy to może nie być grzybica

Świąd i upławy nie zawsze oznaczają drożdżycę. Podobne dolegliwości daje bakteryjne zapalenie pochwy oraz część infekcji przenoszonych drogą płciową, a każda z tych sytuacji wymaga innego leczenia. Flukonazol działa na grzyby, a nie na bakterie, więc branie go na chybił trafił przy błędnym rozpoznaniu tylko opóźnia właściwą terapię. O infekcji innej niż grzybicza mogą świadczyć poniższe sygnały.

• Rzadkie, szarawe upławy z wyraźnym, rybim zapachem (częściej wskazuje to na waginozę bakteryjną).
• Upławy zielonkawe lub pieniste, czasem z bólem podbrzusza.
• Objawy pojawiające się po kontakcie z nowym partnerem.
• Gorączka, silny ból lub krwawienie poza miesiączką.

W takich sytuacjach ocena lekarza jest tym ważniejsza, bo samo wyleczenie grzyba nie rozwiąże problemu, jeśli przyczyna leży gdzie indziej.

Przyczyny grzybicy i częste przyczyny nawrotów

Drożdżaki namnażają się wtedy, gdy naturalna równowaga flory pochwy zostaje zaburzona. Najczęstsze czynniki sprzyjające to antybiotykoterapia, która niszczy korzystne bakterie, cukrzyca i wysoki poziom cukru, wahania hormonalne (ciąża, antykoncepcja, cykl), a także obniżona odporność. Do tego dochodzą przyczyny codzienne, takie jak ciasna, nieprzewiewna bielizna, długo utrzymująca się wilgoć oraz nadmierna higiena intymna z użyciem agresywnych płynów, która wypłukuje ochronną florę.

O nawracającej grzybicy mówimy, gdy epizody powtarzają się cztery razy w roku lub częściej. Wtedy leczenie tylko objawowe nie wystarcza i warto razem z lekarzem poszukać przyczyny, zamiast leczyć wciąż tak samo. Więcej o samym cyklu nawrotów piszemy w tekście grzybica pochwy leczona jedną dawką.

Leczenie - doustny flukonazol

W niepowikłanej grzybicy pochwy najczęściej stosuje się pojedynczą doustną dawkę flukonazolu 150 mg. Lek należy do azoli (triazoli): hamuje wytwarzanie ergosterolu, głównego składnika błony komórkowej grzyba, przez co drożdżak przestaje rosnąć i ginie. Flukonazol dobrze się wchłania i długo utrzymuje w organizmie, dlatego jedna dawka pracuje jeszcze przez kilka dni po połknięciu tabletki.

Schematy poglądowe z Charakterystyki Produktu Leczniczego. Konkretny plan leczenia ustala lekarz na podstawie wywiadu.

Flukonazol jest zwykle dobrze tolerowany, zwłaszcza w krótkim schemacie. Do częstych działań niepożądanych należą nudności, ból brzucha, biegunka i ból głowy. Rzadko lek może wpływać na wątrobę, dlatego przy dłuższym leczeniu bywają kontrolowane próby wątrobowe. Pełny profil leku znajdziesz na stronie o flukonazolu.

Kiedy koniecznie do lekarza

Jedna dawka to za mało, a ocena lekarza jest niezbędna, gdy objawy są ciężkie, gdy grzybica nawraca, gdy jesteś w ciąży lub karmisz piersią, gdy masz cukrzycę lub obniżoną odporność, a także wtedy, gdy nie masz pewności, czy to na pewno grzybica. W ciąży doustnego flukonazolu zwykle się nie stosuje i leczy się miejscowo. Recepta na flukonazol jest wystawiana po ocenie medycznej, która pomaga uniknąć leczenia niewłaściwego problemu.

Jak ograniczyć ryzyko nawrotów

• Noś przewiewną, bawełnianą bieliznę i unikaj długiej wilgoci.
• Zrezygnuj z agresywnych płynów do higieny intymnej.
• Przy antybiotykoterapii zwracaj uwagę na pierwsze objawy grzybicy.
• Jeśli masz cukrzycę, dbaj o wyrównanie poziomu cukru.
• Przy częstych nawrotach ustal plan leczenia z lekarzem, zamiast leczyć w kółko tak samo.

Najczęstsze pytania